Dear Students, рдпрд╣ 30 Most Expected Questions & Answers Class 12 Economics (Introductory Microeconomics + Basic Macro) рдХे Half Yearly Syllabus рдХे рдЕрдиुрд╕ाрд░ рддैрдпाрд░ рдХिрдП рдЧрдП рд╣ैं।
рдоुрдЦ्рдп рдлोрдХрд╕: Introduction, Consumer Behaviour, Production & Costs, Perfect Competition рдФрд░ National Income рдХी рдоूрд▓ рдЕрд╡рдзाрд░рдгाрдПँ।
Pro Tip: Numerical questions (Elasticity, Cost, National Income) рдкрд░ рдЦाрд╕ рдз्рдпाрди рджें। Definitions рдФрд░ diagrams рдЬрд░ूрд░ practice рдХрд░ें।
ЁЯУШ Part A – Introductory Microeconomics
Q1. рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХी рдХेंрдж्рд░ीрдп рд╕рдорд╕्рдпाрдПँ рдХ्рдпा рд╣ैं? рд╕ंрдХ्рд╖ेрдк рдоें рд╕рдордЭाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХी рддीрди рдХेंрдж्рд░ीрдп рд╕рдорд╕्рдпाрдПँ рд╣ैं: (1) рдХ्рдпा рдЙрдд्рдкाрджрди рдХрд░ें? (What to produce) – рдХिрди рд╡рд╕्рддुрдУं рдХा рдХिрддрдиा рдЙрдд्рдкाрджрди рд╣ो। (2) рдХैрд╕े рдЙрдд्рдкाрджрди рдХрд░ें? (How to produce) – рд╢्рд░рдо рдк्рд░рдзाрди рдпा рдкूंрдЬी рдк्рд░рдзाрди рддрдХрдиीрдХ। (3) рдХिрд╕рдХे рд▓िрдП рдЙрдд्рдкाрджрди рдХрд░ें? (For whom to produce) – рд╡िрддрд░рдг рдХी рд╕рдорд╕्рдпा। рдпे рд╕рдорд╕्рдпाрдПँ рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдХी рд╕ीрдоिрддрддा рдФрд░ рдЕрд╕ीрдоिрдд рдЗрдЪ्рдЫाрдУं рдХे рдХाрд░рдг рдЙрдд्рдкрди्рди рд╣ोрддी рд╣ैं।
Q2. рдЙрдд्рдкाрджрди рд╕ंрднाрд╡рдиा рд╡рдХ्рд░ (PPC) рдХ्рдпा рд╣ै? рдЗрд╕рдХी рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ рдмрддाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: PPC рджो рд╡рд╕्рддुрдУं рдХे рдЙрди рд╕рднी рд╕ंрднाрд╡िрдд рд╕ंрдпोрдЬрдиों рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै рдЬिрди्рд╣ें рджिрдП рдЧрдП рд╕ंрд╕ाрдзрдиों рдФрд░ рддрдХрдиीрдХ рд╕े рдЕрдзिрдХрддрдо рдЙрдд्рдкाрджिрдд рдХिрдпा рдЬा рд╕рдХрддा рд╣ै। рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ: рдиीрдЪे рдХी рдУрд░ рдврд▓ाрди рд╡ाрд▓ा, рдоूрд▓ рдмिंрджु рд╕े рдЕрд╡рддрд▓ (concave), Opportunity Cost рдмрдв़рддा рд╣ै। PPC рдкрд░ рдмिंрджु Fully Efficient, рдЕंрджрд░ Inefficient рдФрд░ рдмाрд╣рд░ Unattainable рд╣ोрддे рд╣ैं।
Q3. рд╕ीрдоांрдд рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рд╣्рд░ाрд╕ рдиिрдпрдо (Law of Diminishing Marginal Utility) рд╕рдордЭाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЬैрд╕े-рдЬैрд╕े рдХिрд╕ी рд╡рд╕्рддु рдХी рдЕрдзिрдХ рдЗрдХाрдЗрдпाँ рдЙрдкрднोрдЧ рдХी рдЬाрддी рд╣ैं, рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдЗрдХाрдИ рд╕े рдоिрд▓рдиे рд╡ाрд▓ी рд╕ीрдоांрдд рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рдШрдЯрддी рдЬाрддी рд╣ै। рдЙрджाрд╣рд░рдг: рдкрд╣рд▓ी рд░ोрдЯी рдХी рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рдЕрдзिрдХ, рджूрд╕рд░ी рдХрдо, рдФрд░ рдПрдХ рдмिंрджु рдХे рдмाрдж рдЛрдгाрдд्рдордХ рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै।
Q4. рдЙрдкрднोрдХ्рддा рд╕ंрддुрд▓рди рдХी рд╢рд░्рддें рдХ्рдпा рд╣ैं? (Utility Approach) 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдПрдХ рд╡рд╕्рддु рдХे рдоाрдорд▓े рдоें: MUx = Px (рдпा MUx / Px = MU of Money)। рджो рд╡рд╕्рддुрдУं рдХे рдоाрдорд▓े рдоें: MUx / Px = MUy / Py = MU of Money। рдЕрд░्рдеाрдд् рдк्рд░рдд्рдпेрдХ рд╡рд╕्рддु рдкрд░ рдЦрд░्рдЪ рдХिрдП рдЧрдП рдЕंрддिрдо рд░ुрдкрдпे рд╕े рд╕рдоाрди рд╕ीрдоांрдд рдЙрдкрдпोрдЧिрддा рдоिрд▓рдиी рдЪाрд╣िрдП।
Q5. рдЙрджाрд╕ीрдирддा рд╡рдХ्рд░ (Indifference Curve) рдХ्рдпा рд╣ै? рдЗрд╕рдХी рдоुрдЦ्рдп рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ рдмрддाрдЗрдП। 3-4 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрджाрд╕ीрдирддा рд╡рдХ्рд░ рджो рд╡рд╕्рддुрдУं рдХे рдЙрди рд╕ंрдпोрдЬрдиों рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै рдЬो рдЙрдкрднोрдХ्рддा рдХो рд╕рдоाрди рд╕ंрддुрд╖्рдЯि рджेрддे рд╣ैं। рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ: рдиीрдЪे рдХी рдУрд░ рдврд▓ाрди, рдоूрд▓ рдмिंрджु рд╕े рдЕрд╡рддрд▓, рдПрдХ-рджूрд╕рд░े рдХो рдирд╣ीं рдХाрдЯрддे, рдКँрдЪा IC рдЕрдзिрдХ рд╕ंрддुрд╖्рдЯि рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै।
Q6. рдмрдЬрдЯ рд░ेрдЦा (Budget Line) рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдмрдЬрдЯ рд░ेрдЦा рджो рд╡рд╕्рддुрдУं рдХे рдЙрди рд╕рднी рд╕ंрдпोрдЬрдиों рдХो рджрд░्рд╢ाрддी рд╣ै рдЬिрди्рд╣ें рдЙрдкрднोрдХ्рддा рдЕрдкрдиी рджी рд╣ुрдИ рдЖрдп рдФрд░ рдХीрдорддों рдкрд░ рдЦрд░ीрдж рд╕рдХрддा рд╣ै। рд╕рдоीрдХрд░рдг: Px·X + Py·Y = M
Q7. рдоाँрдЧ рдХा рдиिрдпрдо (Law of Demand) рдХ्рдпा рд╣ै? рдЗрд╕рдХे рдЕрдкрд╡ाрдж рдмрддाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрди्рдп рдмाрддें рд╕рдоाрди рд░рд╣рдиे рдкрд░, рдХीрдордд рдмрдв़рдиे рдкрд░ рдоाँрдЧ рдШрдЯрддी рд╣ै рдФрд░ рдХीрдордд рдШрдЯрдиे рдкрд░ рдоाँрдЧ рдмрдв़рддी рд╣ै। рдЕрдкрд╡ाрдж: рдЧिрдлेрди рд╡рд╕्рддुрдПँ, рджिрдЦाрд╡े рдХी рд╡рд╕्рддुрдПँ (Veblen goods), рднрд╡िрд╖्рдп рдоें рдХीрдордд рд╡ृрдж्рдзि рдХी рдЙрдо्рдоीрдж рдЖрджि।
Q8. рдоाँрдЧ рдХी рдХीрдордд рд▓ोрдЪ (Price Elasticity of Demand) рдХ्рдпा рд╣ै? рдЗрд╕े рдХैрд╕े рдоाрдкा рдЬाрддा рд╣ै? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдХीрдордд рдоें рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХे рдХाрд░рдг рдоाँрдЧ рдХी рдоाрдд्рд░ा рдоें рдк्рд░рддिрд╢рдд рдкрд░िрд╡рд░्рддрди। рд╕ूрдд्рд░: Ed = (╬ФQ/Q) × (P/╬ФP) рдпा Percentage method। Total Expenditure method рдФрд░ Geometric method рднी рдк्рд░рдпोрдЧ рд╣ोрддे рд╣ैं।
Q9. рдЙрдд्рдкाрджрди рдлрд▓рди (Production Function) рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрдд्рдкाрджрди рдлрд▓рди рдЖрдЧрддों (Inputs) рдФрд░ рдиिрд░्рдЧрдд (Output) рдХे рдмीрдЪ рддрдХрдиीрдХी рд╕ंрдмंрдз рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै। рд╕ूрдд्рд░: Q = f(L, K) рдЬрд╣ाँ L = рд╢्рд░рдо, K = рдкूंрдЬी।
Q10. рдкрд░िрд╡рд░्рддрдирд╢ीрд▓ рдЕрдиुрдкाрддों рдХा рдиिрдпрдо (Law of Variable Proportions) рд╕рдордЭाрдЗрдП। 4-5 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрд▓्рдкрдХाрд▓ рдоें рдЬрдм рдПрдХ рдкрд░िрд╡рд░्рддрдирд╢ीрд▓ рдЖрдЧрдд рдХो рд╕्рдеिрд░ рдЖрдЧрддों рдХे рд╕ाрде рдмрдв़ाрдпा рдЬाрддा рд╣ै рддो рдХुрд▓ рдЙрдд्рдкाрдж рддीрди рдЕрд╡рд╕्рдеाрдУं рд╕े рдЧुрдЬрд░рддा рд╣ै: (1) рдмрдв़рддे рдк्рд░рддिрдлрд▓ (TP рдмрдв़рддा рдмрдв़рддी рджрд░ рд╕े), (2) рдШрдЯрддे рдк्рд░рддिрдлрд▓ (TP рдмрдв़рддा рдШрдЯрддी рджрд░ рд╕े), (3) рдЛрдгाрдд्рдордХ рдк्рд░рддिрдлрд▓ (TP рдШрдЯрдиे рд▓рдЧрддा рд╣ै)। MP рдкрд╣рд▓े рдмрдв़рддा рд╣ै, рдлिрд░ рдШрдЯрддा рд╣ै рдФрд░ рдЛрдгाрдд्рдордХ рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै।
Q11. рдХुрд▓ рд▓ाрдЧрдд, рдФрд╕рдд рд▓ाрдЧрдд рдФрд░ рд╕ीрдоांрдд рд▓ाрдЧрдд рдоें рд╕ंрдмंрдз рдмрддाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: TC = TFC + TVC। AC = TC/Q, AVC = TVC/Q, AFC = TFC/Q। MC = ╬ФTC/╬ФQ। рдЬрдм MC < AC рддो AC рдШрдЯрддी рд╣ै, рдЬрдм MC > AC рддो AC рдмрдв़рддी рд╣ै। MC рд╡рдХ्рд░ AC рдФрд░ AVC рдХे рди्рдпूрдирддрдо рдмिंрджु рд╕े рд╣ोрдХрд░ рдЧुрдЬрд░рддा рд╣ै।
Q12. рдкूрд░्рдг рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рдХी рдоुрдЦ्рдп рд╡िрд╢ेрд╖рддाрдПँ рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: (1) рдмрд╣ुрдд рдмрдб़ी рд╕ंрдЦ्рдпा рдоें рдХ्рд░ेрддा рдФрд░ рд╡िрдХ्рд░ेрддा, (2) рд╕рдорд░ूрдк рдЙрдд्рдкाрдж, (3) рд╕्рд╡рддंрдд्рд░ рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдФрд░ рдмрд╣िрд░्рдЧрдорди, (4) рдкूрд░्рдг рдЬ्рдЮाрди, (5) рдкрд░िрд╡рд╣рди рд▓ाрдЧрдд рд╢ूрди्рдп। рдлрд░्рдо Price Taker рд╣ोрддी рд╣ै।
Q13. рдкूрд░्рдг рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рдоें рдлрд░्рдо рдХे рд╕ंрддुрд▓рди рдХी рд╢рд░्рддें рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЖрд╡рд╢्рдпрдХ рд╢рд░्рдд: MR = MC। рдкрд░्рдпाрдк्рдд рд╢рд░्рдд: MC рд╡рдХ्рд░ MR рдХो рдиीрдЪे рд╕े рдХाрдЯे। рдЕрд▓्рдкрдХाрд▓ рдоें рдлрд░्рдо Super Normal Profit, Normal Profit рдпा Loss рдоें рд╣ो рд╕рдХрддी рд╣ै। рджीрд░्рдШрдХाрд▓ рдоें рдХेрд╡рд▓ Normal Profit।
Q14. рдкूрд░्рддि рдХा рдиिрдпрдо (Law of Supply) рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрди्рдп рдмाрддें рд╕рдоाрди рд░рд╣рдиे рдкрд░, рдХीрдордд рдмрдв़рдиे рдкрд░ рдкूрд░्рддि рдмрдв़рддी рд╣ै рдФрд░ рдХीрдордд рдШрдЯрдиे рдкрд░ рдкूрд░्рддि рдШрдЯрддी рд╣ै। рдкूрд░्рддि рд╡рдХ्рд░ рдКрдкрд░ рдХी рдУрд░ рдврд▓ाрди рд╡ाрд▓ा рд╣ोрддा рд╣ै।
Q15. рдмाрдЬाрд░ рд╕ंрддुрд▓рди рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рд╡рд╣ рд╕्рдеिрддि рдЬрд╣ाँ рдоाँрдЧ рдФрд░ рдкूрд░्рддि рдмрд░ाрдмрд░ рд╣ोрддी рд╣ै। рдЗрд╕ рдХीрдордд рдХो Equilibrium Price рдФрд░ рдоाрдд्рд░ा рдХो Equilibrium Quantity рдХрд╣рддे рд╣ैं। Excess Demand рдпा Excess Supply рд╣ोрдиे рдкрд░ рдХीрдордд рд╕рдоाрдпोрдЬिрдд рд╣ोрддी рд╣ै।
ЁЯУЧ Part B – Introductory Macroeconomics (Basic Concepts)
Q16. рд╕рдорд╖्рдЯि рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдХ्рдпा рд╣ै? рд╡्рдпрд╖्рдЯि рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рд╕े рдЕंрддрд░ рдмрддाрдЗрдП। 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рд╕рдорд╖्рдЯि рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рдкूрд░ी рдЕрд░्рдерд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХे рд╕рдордЧ्рд░ рдЕрдз्рдпрдпрди рд╕े рд╕ंрдмंрдзिрдд рд╣ै (рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЖрдп, рд░ोрдЬрдЧाрд░, рдоुрдж्рд░ाрд╕्рдлीрддि рдЖрджि)। рд╡्рдпрд╖्рдЯि рдЕрд░्рдерд╢ाрд╕्рдд्рд░ рд╡्рдпрдХ्рддिрдЧрдд рдЗрдХाрдЗрдпों (рдЙрдкрднोрдХ्рддा, рдлрд░्рдо) рдХा рдЕрдз्рдпрдпрди рдХрд░рддा рд╣ै।
Q17. рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЖрдп рдХी рдЧрдгрдиा рдХी рддीрди рд╡िрдзिрдпाँ рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: (1) рдЙрдд्рдкाрдж/рдоूрд▓्рдп рд╡рд░्рдзिрдд рд╡िрдзि (Value Added Method), (2) рдЖрдп рд╡िрдзि (Income Method), (3) рд╡्рдпрдп рд╡िрдзि (Expenditure Method)। рддीрдиों рд╡िрдзिрдпों рд╕े рд╕рдоाрди рдкрд░िрдгाрдо рдЖрдиा рдЪाрд╣िрдП।
Q18. GDP рдФрд░ GNP рдоें рдЕंрддрд░ рдмрддाрдЗрдП। 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: GDP = рдШрд░ेрд▓ू рд╕ीрдоा рдХे рдЕंрджрд░ рдЙрдд्рдкाрджिрдд рдЕंрддिрдо рд╡рд╕्рддुрдУं-рд╕ेрд╡ाрдУं рдХा рдоौрдж्рд░िрдХ рдоूрд▓्рдп। GNP = GDP + Net Factor Income from Abroad। GNP = GDP + NFIA।
Q19. рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ GDP рдФрд░ рдоौрдж्рд░िрдХ GDP рдоें рдЕंрддрд░ рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдоौрдж्рд░िрдХ GDP рд╡рд░्рддрдоाрди рдХीрдорддों рдкрд░ рдоाрдкा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ GDP рдЖрдзाрд░ рд╡рд░्рд╖ рдХी рдХीрдорддों рдкрд░ рдоाрдкा рдЬाрддा рд╣ै। рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ GDP рдЙрдд्рдкाрджрди рдоें рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै।
Q20. рдоुрдж्рд░ा рдХे рдоुрдЦ्рдп рдХाрд░्рдп рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: (1) рд╡िрдиिрдордп рдХा рдоाрдз्рдпрдо (Medium of Exchange), (2) рдоूрд▓्рдп рдХा рдоाрдкрджंрдб (Measure of Value), (3) рд╕्рдердЧिрдд рднुрдЧрддाрди рдХा рдоाрдирдХ (Standard of Deferred Payment), (4) рдоूрд▓्рдп рд╕ंрдЪрдп (Store of Value)।
Q21. рдоुрдж्рд░ा рдкूрд░्рддि рдХे рдШрдЯрдХ рдХ्рдпा рд╣ैं? 2-3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: M1 = Currency with Public + Demand Deposits + Other Deposits with RBI। M2, M3, M4 рдХ्рд░рдорд╢ः рд╡्рдпाрдкрдХ рдоाрдк рд╣ैं। M1 рд╕рдмрд╕े рддрд░рд▓ рд╣ै।
Q22. рдХेंрдж्рд░ीрдп рдмैंрдХ рдХे рдоुрдЦ्рдп рдХाрд░्рдп рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдиोрдЯ рдиिрд░्рдЧрдорди, рд╕рд░рдХाрд░ рдХा рдмैंрдХрд░, рдмैंрдХों рдХा рдмैंрдХрд░, рдЕंрддिрдо рдЛрдгрджाрддा (Lender of Last Resort), рд╡िрджेрд╢ी рдоुрдж्рд░ा рднंрдбाрд░ рдХा рд╕ंрд░рдХ्рд╖рдХ, рдФрд░ рдоौрдж्рд░िрдХ рдиीрддि рдХा рд╕ंрдЪाрд▓рди।
Q23. рд╕ाрдЦ рдиिрдпंрдд्рд░рдг рдХी рдоाрдд्рд░ाрдд्рдордХ рд╡िрдзिрдпाँ рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдмैंрдХ рджрд░, рдЦुрд▓े рдмाрдЬाрд░ рдХी рдХ्рд░िрдпाрдПँ (Open Market Operations), рдирдХрдж рдХोрд╖ рдЕрдиुрдкाрдд (CRR), рд╡ैрдзाрдиिрдХ рддрд░рд▓рддा рдЕрдиुрдкाрдд (SLR)। рдпे рдоुрдж्рд░ा рдкूрд░्рддि рдХो рдиिрдпंрдд्рд░िрдд рдХрд░рддी рд╣ैं।
Q24. рдЙрдкрднोрдЧ рдлрд▓рди рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЙрдкрднोрдЧ рдФрд░ рдЖрдп рдХे рдмीрдЪ рд╕ंрдмंрдз। C = f(Y)। рдФрд╕рдд рдЙрдкрднोрдЧ рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि (APC) = C/Y, рд╕ीрдоांрдд рдЙрдкрднोрдЧ рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि (MPC) = ╬ФC/╬ФY।
Q25. рдиिрд╡ेрд╢ рдЧुрдгрдХ (Investment Multiplier) рдХ्рдпा рд╣ै? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдиिрд╡ेрд╢ рдоें рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХे рдХाрд░рдг рдЖрдп рдоें рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓े рдкрд░िрд╡рд░्рддрди рдХा рдЕрдиुрдкाрдд। K = ╬ФY/╬ФI = 1/(1-MPC)। MPC рдЬिрддрдиी рдЕрдзिрдХ, рдЧुрдгрдХ рдЙрддрдиा рдмрдб़ा।
ЁЯУМ рдЕрддिрд░िрдХ्рдд рдорд╣рдд्рд╡рдкूрд░्рдг рдк्рд░рд╢्рди (26–30)
Q26. рдЕрд╡рд╕рд░ рд▓ाрдЧрдд (Opportunity Cost) рдХ्рдпा рд╣ै? рдЙрджाрд╣рд░рдг рджीрдЬिрдП। 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдХिрд╕ी рд╡рд╕्рддु рдХा рдЙрдд्рдкाрджрди рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рджूрд╕рд░ी рд╕рд░्рд╡рд╢्рд░ेрд╖्рда рд╡िрдХрд▓्рдк рд╡рд╕्рддु рдХे рдд्рдпाрдЧ рдХी рд▓ाрдЧрдд। рдЙрджाрд╣рд░рдг: рдЧेрд╣ूँ рдкैрджा рдХрд░рдиे рдХे рд▓िрдП рдЪाрд╡рд▓ рдХे рдЙрдд्рдкाрджрди рдХा рдд्рдпाрдЧ।
Q27. рд╕ाрдоाрди्рдп рд╡рд╕्рддु рдФрд░ рд╣ीрди рд╡рд╕्рддु рдоें рдЕंрддрд░ рдмрддाрдЗрдП। 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЖрдп рдмрдв़рдиे рдкрд░ рдЬिрд╕ рд╡рд╕्рддु рдХी рдоाँрдЧ рдмрдв़े рд╡рд╣ рд╕ाрдоाрди्рдп рд╡рд╕्рддु (Normal Good)। рдЖрдп рдмрдв़рдиे рдкрд░ рдоाँрдЧ рдШрдЯे рддो рд╣ीрди рд╡рд╕्рддु (Inferior Good)।
Q28. рдЕрд▓्рдкрдХाрд▓ рдФрд░ рджीрд░्рдШрдХाрд▓ рдоें рдЕंрддрд░ рдХ्рдпा рд╣ै? 2 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рдЕрд▓्рдкрдХाрд▓ рдоें рдХрдо рд╕े рдХрдо рдПрдХ рдЖрдЧрдд рд╕्рдеिрд░ рд╣ोрддी рд╣ै। рджीрд░्рдШрдХाрд▓ рдоें рд╕рднी рдЖрдЧрддें рдкрд░िрд╡рд░्рддрдирд╢ीрд▓ рд╣ोрддी рд╣ैं।
Q29. рдкूрд░्рдг рдк्рд░рддिрд╕्рдкрд░्рдзा рдоें рджीрд░्рдШрдХाрд▓ीрди рд╕ंрддुрд▓рди рдХी рд╕्рдеिрддि рдХ्рдпा рд╣ोрддी рд╣ै? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рджीрд░्рдШрдХाрд▓ рдоें рдлрд░्рдо рдХेрд╡рд▓ рд╕ाрдоाрди्рдп рд▓ाрдн (Normal Profit) рдХрдоाрддी рд╣ै। P = MR = MC = AC (рди्рдпूрдирддрдо)। рдирдИ рдлрд░्рдоों рдХे рдк्рд░рд╡ेрд╢-рдмрд╣िрд░्рдЧрдорди рд╕े Super Normal Profit рдпा Loss рд╕рдоाрдк्рдд рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै।
Q30. рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рдЖрдп рдХी рдЧрдгрдиा рдоें рдЖрдиे рд╡ाрд▓ी рдоुрдЦ्рдп рд╕рдорд╕्рдпाрдПँ рдХ्рдпा рд╣ैं? 3 Marks
рдЙрдд्рддрд░: рджोрд╣рд░ी рдЧрдгрдиा рдХी рд╕рдорд╕्рдпा, рдЧैрд░-рдоौрдж्рд░िрдХ рд▓ेрди-рджेрди, рдордз्рдпрд╡рд░्рддी рдФрд░ рдЕंрддिрдо рд╡рд╕्рддुрдУं рдоें рдЕंрддрд░, рдоूрд▓्рдпрд╣्рд░ाрд╕ рдХा рдЕрдиुрдоाрди, рдФрд░ рдЕрд╡ैрдз рдЧрддिрд╡िрдзिрдпों рдХा рд╕рдоाрд╡ेрд╢ рди рд╣ोрдиा।
Comments
Post a Comment